Grote, complexe reorganisaties. Ze zorgen voor veel stress bij personeel, en ook bij de ondernemingsraad. Want die moet vaak snel advies uitbrengen. Hoe zorg je ervoor dat je toch grip op de zaak houdt?
Een van de zaken die ik koester vanuit mijn Rotterdamse inborst is het geloof in actie. “Ik woon in het huis van doen”, zeg ik altijd. Dat betekent natuurlijk niet dat je niet hoeft te denken. Integendeel. Mijn vader heeft mij geleerd om mijn gevoel te gebruiken als aanzet, maar om mijn verstand te gebruiken om domme daadkracht om te zetten in slimme, geregisseerde daadkracht. Regie hebben op waar je naartoe gaat, zodat je doelgericht kunt zijn.
Eenvoudiger gezegd dan gedaan, voeg ik daaraan toe. Het valt potverdorie niet mee.
Het grootste probleem is denk ik, dat je als mens niet weet waar de wereld naartoe gaat en dat kan leiden tot allemachtig veel onbehagen, zoals we de laatste paar jaar in toenemende mate zien. Dat zie je dan terug in heel veel doen en heel weinig sturend denken. Dus in eerste instantie heel veel daden, die al te vaak in woorden blijven hangen. 100 dagen Trump bieden een aardig voorbeeld. De wereld is ingewikkelder dan hij dacht. Een democratie is geen bedrijf dat je met decreten kunt runnen. Je meent het!
Moeten we een groter gewicht hangen aan maatschappelijk verantwoord zijn
dan aan aandeelhoudersrisico en het inlossen van financiële beloften?
Ander voorbeeld: aandeelhouders bij AkzoNobel, die de tent zo gauw mogelijk willen verkopen voor gewin op korte termijn. Als aandeelhouder met je eigen doelstelling heel logisch en op het eerste gezicht ook volkomen terecht. Weer een roep om heel veel doen, maar ook hier geldt weer dat de lange termijn een ander en veel ingewikkelder perspectief biedt: is het beter voor Akzo als dat gebeurt? Moeten we een groter gewicht hangen aan maatschappelijk verantwoord zijn dan aan aandeelhoudersrisico en het inlossen van financiële beloften?
Daarom hou ik zo van strategie en van het nadenken daarover. In elke strategie liggen, als het goed is, waarden besloten. Expliciet doordat je ze benoemd hebt, of impliciet, doordat de richting die je na zorgvuldige analyse kiest, ze weerspiegelt. Waarden geven richting aan je daden en zijn een kompas. Dadendrang komt met een goede strategie, in goede banen.
Geen woorden maar daden, maar dan wel als die daden door de juiste woorden zijn voorafgegaan. Het medezeggenschapsgesprek of een gesprek met andere belanghebbenden, wordt duidelijker als het gevoerd kan worden vanuit overwegingen van strategie. Dat betekent niet dat belangen niet meedoen, wel dat ze in een samenhangende context kunnen worden geplaatst.
Denken en doen zijn verschillende dingen. Dat zei mijn vader ook altijd. Maar ze hangen wel met elkaar samen.
André van Deijk is directeur en senior adviseur bij GITP Medezeggenschap
